مشخصات

عنوان: بررسی مزیت نسبی در تولید و صادرات فرش دستباف ایران (آذربایجان شرقی، اصفهان، خراسان، همدان، قم، تهران)

گروه تخصصی:  علوم انسانی

سازمان مجری:  مرکز ملی فرش ایران 

گروه پژوهشی: اقتصادی و بازرگانی

پژوهشگران: 
حسینی سیدمهدی (مسئول طرح)

تاریخ خاتمه:  1383

کارفرما: 

خروجی طرح: 
نوع: اقتصادی و بازرگانی

 
تلفن: 

نشانی سازمان مجری: 
 

چکیده:

نقش و اهمیت موضوع مزیت نسبی در طراحی سیاست های تجاری کشورها و گزینش روندهای مناسب تولید و صادرات کالا امری انکارناپذیر است، به طوری که در حال حا ضر بخش عمده ای از مباحثات و مذاکرات بین المللی در زمینه تجارت به ارائه راهکارهایی جهت رفع نواقص بازارها و هدایت بازارها به سمت و سوی بهره مندی از مزیت نسبی اختصاص یافته است. در این میان عوامل مختلفی در هر یک از مراحل تولید، صادرات و تقاضای کالا، مزیت نسبی یک کشور را متاثر می سازند و این امر موجب ایجاد تغییر در جایگاه کشورها به لحاظ برخورداری از مزیت نسبی در عرصه بین المللی شده است. این امر ما را برآن می دارد که نسبت به بررسی مزیت نسبی کالاهای تولیدی- صادراتی در کشور اقدام نماییم.
هنر- صنعت فرش دستباف از جمله صنایعی است که طی سالهای اخیر شاهد نوسانات شدید در روند تولید و صادرات آن بوده ایم. بر همین اساس در تحقیق حاضر سعی داریم ضمن معرفی شاخص های مختلف تعیین مزیت نسبی، به اندازه گیری مزیت نسبی کشور در زمینه تولید و صدور فرش دستباف و ارزیابی نقش عوامل موثر برآن بپردازیم. به این منظور، شاخص مزیت نسبی آشکار شده
(RCA) جهت محاسبه مزیت نسبی کشور در صادرات فرش دستباف، شاخص هزینه منابع داخلی (DRC) جهت محاسبه مزیت نسبی کشور در تولید فرش دستباف و کشش قیمت تابع تقاضای جهانی فرش دستباف ایران به منظور محاسبه مزیت نسبی رقابتی کشور موردنظر قرار گرفته اند.
نتایج حاصل از محاسبه شاخص
RCA حاکی از آن است که ایران طی سالهای مورد بررسی دارای مزیت نسبی در زمینه صادرات فرش دستباف بوده است (RCA>1). البته تخمین تابع روند تغییرات شاخص RCA نشان دهنده نوسانات شدید وضعیت مزیت نسبی کشور در زمینه صادرات این کالا می باشد. تخمین کششی قیمتی تابع تقاضای جهانی فرش دستباف ایران، نمایانگر چسبندگی شدید مقدار تقاضای فرش ایران با قیمت فروش آن در سطح بین المللی است (E>1). محاسبات انجام شده در خصوص شاخص DRC نیز حکایت از آن دارد که کشور در زمینه تولید فرشهای اعلاباف 60 رج تمام ابریشم در استانهای آذربایجان شرقی و قم و فرشهای معمولی باف 50-45 رج در استانهای اصفهان و خراسان دارای مزیت نسبی و در تولید فرشهای درشت باف 30 رج در استان همدان از عدم مزیت نسبی برخوردار است. به منظور تحلیل نتایج به دست آمده، ضمن محاسبه نرخ ارز غایی، قیمت غایی فروش، ارزش غایی مواد اولیه داخلی و نهاده های قابل تجارت به کار رفته در تولید هر مترمربع فرش دستباف، اقدام به محاسبه و تحلیل کشش ارزی و قیمتی DRC و همچنین کشش DRC نسبت به تغییرات ارزش مواد اولیه داخلی و ارزش نهاده های قابل تجارت نموده ایم. مهمترین عوامل موثر در مزیت نسبی کشور در تولید و صادرات فرش دستباف نیز در قالب سوالات پرسشنامه های تحقیق و در سطح میدان تحقیق (استانهای آذربایجان شرقی، قم، اصفهان، خراسان و همدان) مورد پرسش قرار گرفته و نتایج به دست آمده با استفاده از نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و با به کارگیری روشهای تحلیل آماری (توصیفی و استنباطی) نسبت به ارزیابی نقش عوامل مذکور بر مزیت نسبی کشور اقدام شده است.



کلیدواژگان: مزیت نسبی، فرش دستباف، صادرات، واردات

 
 
Title:

Abstract:

Keyword(s):