مشخصات

عنوان: بررسی راه های افزایش بهره وری مجتمع های قالیبافی

گروه تخصصی:  علوم انسانی

سازمان مجری:  مرکز ملی فرش ایران 

گروه پژوهشی: اجتماعی و مدیریت

پژوهشگران: 
احمدی فریدون (مسئول طرح)

تاریخ خاتمه:  1389

کارفرما: 

خروجی طرح: 
 
تلفن: 

نشانی سازمان مجری: 
 

چکیده:

یکی از راه های بهبود و پیشرفت اقتصادی و روز افزون یک واحد تولیدی صنعتی، اندازه گیری بهره وری آن است و بر اساس اندازه گیری و تجزیه و تحلیل شاخص های بهره وری، فرصتهای بهبود تعریف می شود و چرخه بهبود را می توان انجام داد.
مجتمع ها و کارگاههای متمرکز فرش دستباف در ایران از جمله واحدهای صنعتی تولیدی هستند که مساله بهره وری و راههای افزایش آن از اهمیت قابل توجهی برخوردار است. بر این اساس تحقیق حاضر تلاش نموده است تا با سنجش میزان بهره ورری واحدهای مورد عوامل موثر بر بهره وری آنها را شناسایی نماید، سپس بر اساس نتایج حاصل از دو مرحله قبل، راههای افزایش بهره وری این واحدها را پیشنهاد نماید
.
این تحقیق بر اساس هدف کاربردی و بر اساس گردآوری داده ها توصیفی و از نوع پیمایشی است. جامعه آماری این تحقیق کلیه مجتمعها و کارگاههای متمرکز قالیبافی در استانهای آذربایجان غربی و شرقی، خراسان رضوی و لرستان می باشد و در مجموع 43 کارگاه و مجتمع مورد بررسی قرار گرفته است
.
در این تحقیق برای تعیین میزان بهره وری مجتمع ها و کارگاههای متمرکز قالیبافی از روش شاخصی استفاده شده و برای تعیین بهره ور بودن یا نبودن آن با سطح متوسط بهره وری کل عوامل تولید کارگاههای دیگر مقایسه شده است. داده های مورد نیاز جهت سنجش بهره وری از طریق پرسشنامه جمع آوری شده است. جهت شناسایی عوامل موثر بر بهره وری کارگاههای متمرکز و مجتمعهای قالی بر اساس مدل پرکوپنکو از پرسشنامه استفاده شده است. بطوریکه یک پرسشنامه ویژه اعضای مجتمع ها و یک پرسشنامه هم مخصوص مسئولین کارگاههای طراحی شده است و با مراجعه به مجتمع ها و کارگاههای مورد مطالعه پرسشنامه ها تکمیل شده اند. لازم به ذکر است روایی و پایایی ابزار مورد آزمون قرار گرفته و تایید شده است. بر اساس نتایج حاصل از اندازه گیری میزان بهره وری هر کارگاه و عوامل موثر بر آن راههای افزایش آن ارائه، بر اساس میانگین متوسط بهره وری کل و جزء عوامل تولید در کارگاههای مورد مطالعه، نسبت حداقل ستانده به داده برای طرحهای توجیهی جهت تشکیل کارگاه و مجتمع ها در آینده مشخص و در نهایت مدل راههای ا فزایش بهره وری در مجتمع ها و کارگاههای متمرکز قالیبافی در ایران ارائه شده است
.
نتایج حاصل از این مطالعه نشان می دهد در سال 84 بهره وری نیروی انسانی 64 درصد کارگاهها، بهره وری دارایی ثابت 82 درصد کارگاهها، بهره وری مواد اولیه 42 درصد کارگاهها، بهره وری انرژی 57 درصد کارگاهها و در مجموع بهره وری کل 71 درصد کارگاهها بالاتر از حد متوسط بوده است. این نسبت در سال 85 به ترتیب 48 درصد، 59 درصد، 30 درصد، 35 درصد و 48 درصد بوده است. همچنین نسبت مزبور در سال 86 به ترتیب 55 درصد، 60 درصد، 21 درصد، 42 درصد و 47 درصد بوده است. به عبارتی طی سه سال مورد بررسی بهره وری نیروی انسانی کارگاهها ابتدا کاهشی، سپس افزایشی بوده، بهره وری داراییهای ثابت کاهش یافته و در دوسال آخر ثابت بوده، بهره وری مواد اولیه و انرژی روندی کاهشی داشته و در نهایت بهره وری کل عوامل تولید هم کاهش یافته و در دوسال آخر تقریبا ثابت بوده است
.
نتایج این تحقیق نشان می دهد در بین عوامل درونی، عوامل نرم افزاری و مدیریتی و در بین عوامل بیرونی، عوامل اقتصادی و اجتماعی- فرهنگی بیشترین تاثیر را بر بهره وری مجتمع ها و کارگاههای متمرکز مورد مطالعه داشته است
.



کلیدواژگان: قالیبافی، مجتمع، بهره وری

 
 
Title:

Abstract:

Keyword(s):